روش‌های افزایش امنیت و جلوگیری از کلاهبرداری در ارز دیجیتال

آمارها نشان می‌دهند که فقط در سال ۲۰۲۵ و اوایل سال 2026، بیش از ۱۷ میلیارد دلار سرمایه کاربران با استفاده از تکنیک‌های مختلف در کلاهبرداری ارز دیجیتالی به سرقت رفته است. این موضوع اهمیت توجه به افزایش امنیت در کریپتو را نشان می‌دهد. از این رو با توجه به اهمیتی که این موضوع دارد، در این مقاله از ایران بروکر قصد داریم به بررسی روش‌های رایج کلاهبرداری، راه‌های افزایش امنیت صرافی، امنیت در ارزهای دیجیتال و جلوگیری از کلاهبرداری کریپتو اشاره کنیم، سپس یک چک لیست از موارد مهم قبل از تأیید تراکنش داشته باشیم و در نهایت بدانیم که چگونه یک قدم از کلاهبرداران کریپتویی جلوتر باشیم.

چرا امنیت در ارزهای دیجیتال اهمیت ویژه‌ای دارد؟

ارزهای دیجیتال بر پایه فناوری بلاک چین (Blockchain) فعالیت می‌کنند؛ فناوری‌ای که به دلیل ویژگی‌های منحصربه‌فردش محبوبیت زیادی میان سرمایه‌گذاران و البته کلاهبرداران کریپتویی دارد. این فناوری با قابلیت‌هایی مانند تمرکززدایی و سیستم همتابه‌همتا (Peer To Peer) به گزینه محبوبی میان کاربران تبدیل شده است. سایر ویژگی‌های مهم بلاک چین و ارزهای دیجیتال شامل موارد زیر هستند.

ناشناس بودن هویت کاربران

تراکنش‌های بلاک چین شفاف بوده و با استفاده از ابزارهای آنلاینی مانند اتراسکن (لینک سایت) و یا ابزارهای دیگر، می‌توانید تراکنش‌های شبکه‌های مختلف را بررسی کنید. اما نمی‌توانید هویت واقعی فردی که تراکنش را انجام داده مشاهده نمایید. در واقع کیف پول‌های کریپتویی به هویت واقعی افراد متصل نبوده و یک فرد می‌تواند چندین کیف پول ایجاد کرده و پس از کلاهبرداری، بدون هیچ ردی ناپدید شود.

عدم بازگشت تراکنش‌ها

فناوری بلاک چین که زیرساخت همه ارزهای دیجیتال است، یک دفترکل عمومی و غیرمتمرکز بوده که باعث می‌شود تراکنش‌ها پس از تأیید، غیرقابل بازگشت و تغییر شوند. این ویژگی، مزایا امنیتی زیادی فراهم می‌کند اما در شرایطی می‌تواند به نفع کلاهبردار هم باشد. به‌عنوان مثال اگر تراکنشی را برای یک کلاهبردار انجام دادید، نمی‌توانید آن را برگردانید و هیچ شخص ثالثی نیز وجود ندارد که آن را بازپرداخت کند.

از دیگر مواردی که می‌توان به آن اشاره کرد، احساس فومو و طمع در سرمایه‌گذاران، پیچیدگی‌های فناوری و عدم آگاهی کاربران نسبت به این فناوری و کمبود قوانین موجود است؛ ترکیبی جذاب برای کلاهبرداران کریپتویی!

تمامی موارد بالا نشان می‌دهند که برخلاف سیستم‌های سنتی مانند بانک که دارایی را در آن قرار می‌دهیم سپس نگهداری و امنیت را به نهاد مربوطه می‌سپاریم، این قضیه در ارزهای دیجیتال صدق نمی‌کند. در واقع در فضای کریپتو، صفر تا صد مسئولیت امنیت دارایی با شما خواهد بود و کوچک‌ترین اشتباهی می‌تواند ضرر جبران ناپذیری ایجاد نماید.

مهم‌ترین تهدیدهای امنیتی برای کاربران کریپتو

اگر وارد دنیا ارزهای دیجیتال شده‌اید و قصد سرمایه‌گذاری دارید، آگاهی درباره تهدیدهای امنیتی اولین قدم برای حفظ دارایی‌هایتان خواهد بود. آگاهی از شیوه‌های کلاهبرداری در ارز دیجیتال به ما کمک می‌کند تا با حقه‌های کلاهبرداران آشنا شده و اقداماتی در جهت افزایش امنیت در ارزهای دیجیتال و جلوگیری از کلاهبرداری کریپتویی انجام دهیم. در ادامه مهمترین تهدیدهای امنیتی در دنیای کریپتو را معرفی می کنیم:

• صرافی‌ و کیف پول‌های جعلی: یکی از شایع‌ترین روش‌های کلاهبرداری بوده و بیشترین آمار سرقت دارایی‌ها را به خود اختصاص داده است. پلتفرم‌ها با ساخت اپلیکیشن‌های کریپتویی حرفه‌ای اما جعلی، کاربران را ترغیب به استفاده می‌کنند، اما در نهایت دارایی‌ها را به سرقت می‌برند.
• فیشینگ: یکی دیگر از رایج‌ترین روش‌های کلاهبرداری، فیشینگ بوده که از طریق روش‌های مختلف مانند ارسال ایمیل، پیامک و ساخت سایت‌های جعلی، شما را وادار می‌کنند تا اطلاعات حساستان را در اختیار آن‌ها قرار داده و یا تراکنش‌های مخرب را امضا کنید.
• طرح‌های پامپ و دامپ: سازندگان یک توکن کلاهبرداری، مقدار زیادی توکن را در قیمت پایین می‌خرند. سپس با استفاده از تبلیغات، سرمایه‌گذاران زیادی را جذب می‌کنند با این وعده که رشد انفجاری در پیش است. سپس وقتی قیمت توکن بی‌ارزش بالا رفت آن‌ها را دامپ می‌کنند.
• ایردراپ‌های جعلی: در این نوع کلاهبرداری‌ها، وعده دریافت ارز دیجیتال رایگان داده می‌شود، اما در ازای آن از شما می‌خواهند یک پرداخت کوچک به‌عنوان کارمزد انجام دهید و یا کیف پول خود را به پلتفرم متصل کنید. این روش معمولاً برای سرقت دارایی‌های کیف پول یا اطلاعات شخصی شما استفاده می‌شود.
• راگ پول (Rug Pull): راگ پول نوعی کلاهبرداری کریپتویی بوده و زمانی اتفاق می‌افتد که توسعه‌دهندگان یک پروژه را رها کرده و دارایی سرمایه‌گذاران را می‌دزدند. این نوع کلاهبرداری به‌ویژه در فضای مالی غیرمتمرکز (DeFi) و هنگام عرضه توکن‌های جدید رایج است.

مواردی که در بخش بالا اشاره کردیم، از رایج‌ترین روش‌های کلاهبرداری در ارزهای دیجیتال هستند. همانطور که پیش از این گفتیم، اولین قدم برای افزایش امنیت در کریپتو، آگاهی نسبت به روش‌های سرقت است. اما اکنون به سراغ دومین قدم یعنی اجرایی روش‌هایی برای جلوگیری از کلاهبرداری کریپتو می‌رویم تا احتمال از دست دادن دارایی‌هایمان را به حداقل برسانیم.

روش‌های افزایش امنیت و جلوگیری از کلاهبرداری

برای هر کسی که در دنیای کریپتو فعالیت می‌کند، امنیت در کریپتو، امنیت صرافی و کیف پول اهمیت بالایی دارد. در این بخش، با روش‌های عملی افزایش امنیت و جلوگیری از کلاهبرداری آشنا می‌شوید تا بتوانید دارایی‌هایتان را در برابر تهدیدهای رایج محافظت کنید.

از اطلاعات محرمانه خود محافظت کنید

اطلاعات محرمانه در زمینه ارزهای دیجیتال به‌هرگونه داده‌ای شامل ایمیل و یا رمزعبور آن، پسوورد حساب صرافی، کلید خصوصی و عبارات بازیابی کیف پول گفته می‌شود که اگر فردی دیگر آن را در اختیار داشته باشد، امنیت دارایی‌هایمان به‌طریقی به خطر خواهند افتاد. همان‌طور که گفتیم، مسئولیت صددرصدی دارایی‌های دیجیتال خود هستیم، بنابراین در نگهداری امن موارد بالا باید نهایت دقت را به کار ببریم.

کلید خصوصی یا عبارات بازیابی که دسترسی شما به دارایی‌هایتان را فراهم می‌کند را تحت هیچ شرایطی در اختیار دیگران قرار ندهید. همچنین از آن اسکرین شات نگیرید و در اپلیکیشن‌های مدیریت رمز عبور نیز ذخیره نکنید. این عبارات را روی کاغذی یادداشت کرده و در مکانی امن نگهداری نمایید.

در صورت نیاز به افزایش امنیت در ارزهای دیجیتال تا حد امکان، می‌توانید از روش‌هایی استفاده کنید که در برابر آب و آتش نیز مقاوم باشند، مانند حکاکی عبارات روی فلزات و قرار دادن آن در مکانی امن. علاوه‌بر موارد بالا، تحت هیچ شرایطی این عبارات را با کسانی که ادعا می‌کنند از سمت پشتیبانی صرافی و یا کیف پول تماس گرفته‌اند، به اشتراک نگذارید.

فعال‌سازی احراز هویت دو مرحله‌ای (2FA)

قدم مهم بعدی برای افزایش امنیت صرافی و یا دارایی در کیف پول، استفاده از احراز هویت دو مرحله‌ای (2FA) است. فرقی نمی‌کند تصمیم دارید از کیف پول صرافی برای نگهداری دارایی‌های دیجیتال خود استفاده کنید یا کیف پول‌های غیرحضانتی، احراز هویت دو مرحله‌ای یک لایه امنیتی اضافی برای حساب شما ایجاد می‌کند.

در این روش هر بار که قصد برداشت دارایی‌هایتان را داشته باشید، از شما می‌خواهد که کدی که به تلفن همراهتان می‌آید را وارد نمایید. اما اگر احراز هویت دو عاملی فعال نباشد، امنیت حسابتان تنها به رمزعبور و امنیت ایمیل متکی خواهد بود، موضوعی که سطح امنیت شما را در برابر مجرمان سایبری کاهش خواهد داد.

بنابراین اگر یک هکر به رمزعبور حساب شما دسترسی پیدا کند ولی قابلیت 2FA فعال باشد، نمی‌تواند دارایی‌ها را به حساب دیگری منتقل کند زیرا دسترسی به کد دو عاملی ندارد. در غیر این صورت به راحتی می‌تواند دارایی‌ها را انتقال دهد.

استفاده از کیف پول‌های امن و معتبر

یکی دیگر از راه‌های افزایش امنیت در ارزهای دیجیتال و جلوگیری از کلاهبرداری کریپتو، نگهداری دارایی در کیف پول‌های غیرحضانتی نرم‌افزاری و یا سخت‌افزاری امن است. هنگام انتخاب کیف پول به نکاتی مانند سابقه امنیتی، رابط کاربری ساده و ویژگی‌ها و قابلیت‌های مهم و کاربردی آن توجه داشته باشید.

همچنین برای نگهداری دارایی‌ها در بلندمدت از کیف پول صرافی‌ها استفاده نکنید. گزارش‌های زیادی وجود دارد که نشان می‌دهند برخی صرافی‌ها در طول زمان دچار ورشکستگی و هک شدند و یا سازنده آن با دارایی‌ها فرار کرده‌اند. امنیت صرافی در مقایسه با امنیت کیف پول‌های غیرمتمرکز کمتر است، بنابراین بهترین انتخاب بسته به نوع اهداف، میزان دارایی‌ها و استراتژی‌های معاملاتی شما، کیف پول‌های غیرحضانتی سخت‌افزاری و یا نرم‌افزاری خواهد بود.

برخی از انواع کیف پول‌های سخت‌افزاری و نرم‌افزاری عبارت هستند از :

• لجر (سخت‌افزاری)
• ترزور (سخت‌افزاری)
• سیف پال (سخت‌افزاری و نرم افزاری)
• تراست ولت (نرم‌افزاری)
• اتمیک ولت (نرم‌افزاری)
• کوینومی (نرم‌افزاری)
• اکسودوس (نرم‌افزاری)
• الکتروم (نرم‌افزاری)
• مای اتر ولت (نرم‌افزاری)

قبل از سرمایه‌گذاری تحقیق کنید

پیش از ورود به دنیای ارزهای دیجیتال، مهم است که دانش کافی درباره آن‌ها کسب کنید. به‌عبارتی آگاهی درباره عملکرد ارزهای دیجیتال و شناخت نشانه‌های هشدار دهنده پروژه‌های اسکم، مهم‌ترین قدم برای افزایش امنیت و جلوگیری از کلاهبرداری خواهد بود. این موضوع شامل تحقیق درباره انواع مختلف ارزهای دیجیتال، هر بلاک چین و پروژه‌های دیفای می‌شود.

به‌عنوان مثال راگ پول و پروژه‌های اسکم در دنیای DeFi شایع شده‌اند. همان‌طور نیز که در تصویر زیر مشاهده می‌کنید، میزان کلاهبرداری‌ها با افزایش قوانین نظارتی بر صرافی‌ها (رنگ زرد) از سال ۲۰۲۳ در حال کاهش بوده و در دیفای (رنگ نارنجی) در حال افزایش است. در واقع پروژه‌ها اغلب قانونی به نظر می‌رسند تا زمانی که ناگهان نقدینگی آن‌ها ناپدید شود.

همچنین لازم است از جدیدترین روش‌ها و کلاهبرداری‌های حوزه ارزهای دیجیتال آگاه باشید و نکات امنیتی مرتبط با ارزهای دیجیتال را یاد بگیرید. سعی کنید اخبار و منابع معتبر را دنبال کرده و از تغییرات و تحول‌های این حوزه آگاهی داشته باشید. آموزش و آگاهی، بهترین دفاع در برابر کلاهبردارن خواهد بود.

مراقب وعده سودهای تضمینی باشید

این مورد از آن دسته روش‌هایی است که به احتمال ۹۹ درصد می‌توان آن را کلاهبرداری دانست. کلاهبرداران در این روش سعی می‌کنند با دادن وعده‌هایی مانند سود تضمینی، فرصت سرمایه‌گذاری تکرارنشدنی و رویای میلیونر شدن در یک شب، کاربران را به سمت سرمایه‌گذاری‌های جعلی سوق دهند و دارایی‌هایشان را از چنگشان بیرون آورند.

این افراد معمولاً از فشار بالا برای تصمیم‌گیری فوری استفاده می‌کنند؛ روشی که قدرت منطقی مغز را تا حدودی از کار انداخته و فرد را وارد حالت تصمیم‌گیری هیجانی می‌کند. این درصورتی است که تصمیم‌گیری‌های سرمایه‌گذاری نیازی به تصمیمات فوری نداشته و بالعکس نیاز به استراتژی، تحلیل تکنیکال و آگاهی از اقتصاد و شرایط بازار دارد.

بنابراین در صورتی‌که چنین اتفاقی برایتان رخ داد، سعی کنید سریعاً ارتباط را با آن‌ها قطع کرده و هیچ‌گونه اطلاعاتی را در اختیار آن‌ها قرار ندهید. همچنین روی هیچ لینکی که از جانب آن‌ها ارسال می‌شود کلیک نکنید.

بازار ارزهای دیجیتال ذاتاً غیرقابل پیش‌بینی بوده و ضرر و یا سود تضمینی و صددرصدی ندارد. همین ویژگی (عدم قطعیت)، کاربران زیادی به‌ویژه تازه‌کاران را در معرض کلاهبرداری قرار می‌دهد. در واقع کلاهبرداران با ایجاد حس قطعیت و دادن حس کنترل به کاربران، به آن‌ها می‌گویند که می‌توانند سود تضمینی داشته باشند و دارایی خود را یک شبه چندین برابر کنند.

استفاده از رمزهای عبور قوی و مدیریت آن‌ها

یکی دیگر از روش‌های افزایش امنیت صرافی، کیف پول و جلوگیری از کلاهبرداری کریپتو، استفاده از رمزعبورهای قوی است. استفاده از پسووردهای ساده مانند اعداد یا حروف مشابه، شاید به‌خاطر سپردن آن را آسان‌تر کند، اما احتمال هک شدن را نیز افرایش می‌دهد. هرچه رمزعبور سخت‌تر، طولانی‌تر و پیچیده‌تر باشد، به‌دست آوردن آن توسط هکران نیز دشوارتر خواهد بود.

رمزعبوری قوی شامل ترکیبی از حروف بزرگ و کوچک، اعداد و کارکتر است. همچنین توجه داشته باشید که از استفاده یک رمزعبور یکسان و مشابه برای حساب صرافی، ایمیل و کیف پولتان جداً خودداری نمایید. کلاهبردار با به‌دست آوردن یک رمزعبور، می‌تواند به سایر پلفرم‌ها و حساب‌های شما دسترسی پیدا کند.

درصورت نیاز می‌توانید پسوورد‌های خود را به‌صورت دوره‌ای تغییر دهید. اگر به خاطر سپردن رمزهای عبور برایتان دشوار است، آن را روی کاغذ نوشته و در مکانی امن نگهداری کنید.

امنیت در شبکه‌های اجتماعی را جدی بگیرید

کلاهبرداری‌های رمز ارزی در ایکس، تلگرام، دیسکورد و اینستاگرام بسیار رایج هستند. در این روش افراد گاهی با حساب‌های جعلی، تبلیغاتی انجام می‌دهند و کاربران را به سمت سایت‌های فیشینگ هدایت می‌کنند. در چنین شرایطی باید موارد زیر را رعایت کنید:

• دامنه سایت مربوطه را چندین بار بررسی کرده و از اعتبار آن اطمینان به‌دست آورید.
• جزئیات مرتبط با کیف پول خود را با هیچکس به اشتراک نگذارید.
• نسبت به پیام‌ها و یا حساب‌هایی که با ادعای پشتیبان بودن پیام می‌دهند، بدبین باشید و اعتماد نکنید.
• اطلاعیه‌های پروژه‌ها را فقط از منابع رسمی و موردتأیید آن‌ها بررسی نمایید.

کلاهبرداران با استفاده از مهندسی اجتماعی و تکنیک‌های مختلف، از هیجان و ترس‌های کاربران سوءاستفاده می‌کنند؛ به‌ویژه در دوره‌هایی که بازار رشد شدید یا سقوط سنگین دارد.

هنگام انتقال ارز، آدرس را چند بار بررسی کنید

یکی دیگر از راه‌های افزایش امنیت در کریپتو و جلوگیری از کلاهبرداری این است؛ هنگامی که قصد انتقال ارز دیجیتال دارید، آدرس گیرنده را چندین بار با دقت بررسی نمایید. این مورد شاید کمی وقت‌گیر باشد، اما احتمال بروز خطا و از دست رفتن دارایی‌ها را کاهش می‌دهد. اگر می‌خواهید دارایی زیادی را انتقال دهید، حتماً مبلغی کوچک را آزمایشی ارسال کنید و از اعتبار و صحت آدرس مطمئن شوید، سپس تراکنش اصلی را انجام دهید.

به‌روزرسانی نرم‌افزار و سیستم‌ها

نرم‌افزارهایی مانند صرافی‌ها و یا کیف پول‌ با نسخه‌های قدیمی می‌توانند شما را در برابر سوءاستفاده‌های امنیتی آسیب‌پذیر کنند. توسعه‌دهندگان به‌طور منظم به‌روزرسانی‌هایی منتشر می‌کنند که مشکلات و حفره‌های امنیتی را برطرف می‌کند. بنابراین یکی از مهم ترین روش‌ها برای افزایش امنیت صرافی، امنیت در ارزهای دیجیتال و جلوگیری از کلاهبرداری کریپتو، آپدیت نگه‌داشتن نرم‌افزارهایمان است.

این موضوع برای سیستم‌عامل‌هایی مانند آی‌اوس، اندروید و ویندوز نیز صدق می‌کند. بسیاری از به‌روزرسانی‌ها، باگ‌های امنیتی نسخه‌های قبلی خود را اصلاح می‌کنند. بنابراین سعی کنید قابلیت آپدیت کردن اپلیکیشن صرافی، کیف پول‌، اندروید و ویندوز خود را روشن کرده تا زمانی که جدیدترین نسخه در دسترس آمد، به‌روزرسانی سریعاً انجام شود.

چک لیست امنیتی قبل از هر تراکنش

مواردی وجود دارند که قبل از آن‌که بخواهیم تراکنشی را انجام دهیم، باید به آن‌ها توجه کرده و رعایت کنیم. این موارد احتمال از دست رفتن دارایی‌هایمان را کاهش داده و امنیت در کریپتو را برای ما فراهم می‌آورد.

• بررسی آدرس: اولین و مهم‌ترین قدم این است که آدرس گیرنده‌ای که قصد انتقال دارایی برای آن را دارید، چک کنید. آدرس را کپی کرده و مستقیماً همان را جاگذاری کنید. به‌هیچ‌ عنوان از گزینه (Auto-fill) استفاده نکنید. زیرا بدافزارهایی وجود دارند که می‌توانند آدرس‌های کلیپبورد را تغییر دهند.
• بررسی آدرس قرارداد هوشمند: قبل از تعامل با برنامه‌های غیرمتمرکز (dApps)، آدرس قرارداد هوشمند را از سایت‌های ویژه هر شبکه چک کنید.
• اطمینان از صحت لینک: قبل از آن‌که کیف پولتان را به پلتفرمی وصل کنید، از معتبر بودن لینک و آدرس آن اطمینان حاصل نمایید.
• بررسی جزئیات تراکنش: قبل از تأیید تراکنش، جزئیات تراکنش را با دقت بررسی و سپس تأیید کنید.
• توجه هنگام تراکنش کور: در تراکنشی با امضا کور، اگر اطلاعات و جزئیات نامشخص بود، دقت و حساسیت بیشتری به خرج دهید. در واقع بدانید که چه چیزی را امضا می‌کنید و چه دسترسی می‌دهید.
• بررسی شبکه قبل از انتقال: قبل از آن‌که تراکنشی را امضا و تأیید کنید، شبکه موردنظر را بررسی نمایید. انتخاب شبکه اشتباه می‌تواند دسترسی شما به دارایی‌هایتان را برای همیشه از بین ببرد.

شما می‌توانید قبل از استفاده از قراردادهای هوشمند، آدرس آن‌ها را از ابزارهای معتبری بررسی کنید. این ابزار‌ها برای بررسی قراردادهای هوشمند در شبکه اتریوم از طریق سایت Etherscan ، برای شبکه بایننس اسمارت چین از جستجوگر BscScan و قراردادهای هوشمند شبکه سولانا از وبسایت Solscan، کاربرد دارند.

چگونه همیشه یک قدم جلوتر از کلاهبرداران باشیم؟

با این‌که فناوری بلاک چین و ارزهای دیجیتال در سال‌های گذشته رشد چشمگیری داشته، اما کلاهبرداران و مجرمان سایبری نیز به‌همان اندازه پیشرفت کرده و حرفه‌ای‌تر شده‌اند. آمار‌های سایت چین آنالیز (لینک)، همان‌طور که در تصویر زیر مشاهده می‌کنید، نشان می‌دهد که دارایی‌های از دست رفته در نتیجه کلاهبرداری به حدود ۱۷ میلیارد دلار در سال ۲۰۲۵ رسیده است. این در حالی بوده که میزان دارایی از دست رفته در سال ۲۰۲۰ تنها ۶ میلیارد دلار بود.

از آن‌جاکه فناوری بلاک چین و قراردادهای هوشمند تقریباً یک فناوری نوظهور بوده و پیچیدگی‌های فنی زیادی دارند، به‌نظر می‌رسد که بهترین اقدام، آموزش دیدن باشد. کسب دانش و آگاهی درباره بلاک چین، ارزهای دیجیتال، قراردادهای هوشمند و آشنایی با ابزارها و علائمی که یک پروژه اسکم را از یک پروژه واقعی جدا می‌سازد، اهمیت زیادی پیدا می‌کند و افزایش امنیت و جلوگیری از کلاهبرداری را ممکن می‌سازد.

کلام پایانی | افزایش امنیت و جلوگیری از کلاهبرداری در کریپتو

در بازارهای مالی، همه‌چیز کسب سود نیست و حفظ امنیت در کریپتو و جلوگیری از کلاهبرداری کریپتویی، به‌همان اندازه مهم خواهد بود. کلاهبرداران با روش‌هایی مانند فیشینگ، اپلیکیشن‌های تقلبی، راگ پول، طرح‌های پامپ و دامپ و ایردراپ‌های جعلی سعی دارند که کاربران را به دام اندازند.

در چنین شرایطی کاربران می‌توانند با استفاده از راه‌هایی مانند 2FA، پسوورد قوی، استفاده از کیف پول امن، به‌روزرسانی‌های نرم‌افزاری و تحقیق درباره هر پروژه، اقدام به سرمایه‌گذاری مطمئن کنند. به یاد داشته باشید که امنیت دارایی‌های دیجیتال در این فضا، تماماً بر عهده خودمان بوده و هیچ نهاد و یا سازمانی مسئولیت از دست دادن دارایی‌هایمان را برعهده نخواهد گرفت.