Ask و Bid در ارز دیجیتال چیست؟

قیمت bid و ask چیست و چه تفاوتی دارند؟ در بازار ارزهای دیجیتال، قیمت‌های bid و ask نشان‌دهنده قیمت‌های واقعی بازار هستند؛ یکی برای خریداران و یکی برای فروشندگان. قیمت bid نشان می‌دهد خریداران حاضر هستند چه مبلغی برای خرید یک رمزارز بپردازند، و قیمت ask نشان می‌دهد فروشندگان با چه قیمتی حاضر به فروش آن هستند. دلیل اهمیت این دو قیمت آن است که در هر خرید یا فروش، معامله دقیقا در همین دو قیمت انجام می‌شود و فاصله بین‌ آن‌ها، یعنی اسپرد، می‌تواند به‌طور مستقیم بر هزینه‌ی معامله و میزان سود یا زیان خالص تاثیر بگذارد.

به‌همین دلیل در این مقاله از ایران بروکر به موضوعات مهمی مانند Ask و Bid در ارز دیجیتال، تفاوت Ask و Bid، رابطه بین اسپرد و قیمت ask و bid و روش‌های کاهش اسپرد هنگام خرید و فروش خواهیم پرداخت.

مفهوم Ask و Bid در ارز دیجیتال

درواقع، قیمت Bid همان بالاترین قیمتی است که خریدار در اوردر بوک ثبت کرده و حاضر است برای خرید یک دارایی پرداخت کند. در مقابل، قیمت Ask کمترین قیمتی است که فروشنده حاضر می‌شود دارایی خود را در آن سطح بفروشد.از آنجا که منافع دو طرف کاملا متفاوت است، این دو قیمت هیچ‌گاه دقیقا برابر نیستند. خریدار تلاش می‌کند ارزان‌تر بخرد و فروشنده به دنبال قیمت بالاتر است. همین اختلاف قیمت، باعث شکل گیری قیمت بازار است.

اوردر بوک (Order Book)  فهرستی از تمام سفارش‌های خرید و فروش ثبت‌شده خریداران  و فروشندگان برای یک ارز در صرافی است. در این بخش، قیمت‌های پیشنهادی خریدارن و فروشندگان و حجم هر سفارش به‌صورت لحظه‌ای نمایش داده می‌شود. اوردر بوک کمک می‌کند معامله‌گران ببینند در چه قیمت‌هایی بیشترین تقاضا یا عرضه در بازار وجود دارد.

وقتی شما برای خرید، سفارش بازار و یا همان Market Order ثبت می‌کنید، معامله در کمترین قیمت Ask موجود انجام می‌شود. اگر بخواهید فورا بفروشید، دارایی در بالاترین قیمت Bid فروخته می‌شود. همین نکته نشان می‌دهد چرا حتی پیش از شروع معامله وارد هزینه‌ای پنهان می‌شوید؛ هزینه‌ای که همان اسپرد است.

البته باید به این نکته توجه کنید که bid و ask ثابت نیستند. قیمت‌ها در بازار ارز دیجیتال پیوسته در حال تغییر هستند و ورود هر سفارش جدید، می‌تواند باعث جابه‌جایی لحظه‌ای این دو سطح قیمتی شود. بنابراین درک Ask و Bid به شما کمک می‌کند قیمت‌ها را نه به‌عنوان یک عدد، بلکه به‌عنوان یک سیستم زنده ببینید.

قیمت Ask و Bid

درظاهر، قیمت Bid و Ask تنها دو عدد هستند، اما از دید بازار، آن‌ها دو پارامتر مهم برای تعیین شرایط واقعی معامله‌ هستند. قیمت Bid بیانگر آن است که خریداران چقدر به دارایی علاقه‌مندند و حاضرند چه قیمتی برای آن بپردازند. هرچه تقاضا بیشتر باشد، Bid بالاتر می‌رود. از سوی دیگر، قیمت Ask نمایانگر انعطاف فروشندگان و سطح قیمتی است که حاضرند دارایی را بفروشند.

برای مثال، اگر برای  بیت‌ کوین قیمت اسک، 71020 و قیمت بید  71,000 دلار باشد و شما بخواهید با یک مارکت اوردر اقدام به خرید فوری کنید؛ قیمت معامله‌تان نزدیک سطح Ask خواهد بود، و اگر بخواهید فورا بفروشید، معامله در قیمت Bid انجام می‌شود. این فاصله چند دلاری ممکن است بسیار کوچک به نظر برسد، اما در عمل بخش مهمی از هزینه پنهان معامله را تشکیل می‌دهد. یعنی اگر شما یک بیت کوین به قیمت ask در 71020 دلار بخرید و بخواهد آن را بلافاصله بفروشید، 20 دلار ضرر خواهید کرد.

در بازارهای پرحجم، اختلاف این دو قیمت معمولا کم است، چون رقابت میان خریداران و فروشندگان زیاد است و سفارش‌ها به‌سرعت تکمیل می‌شوند. اما در بازارهای کم‌حجم، این فاصله بیشتر می‌شود و همین موضوع هزینه معامله را بالا می‌برد. از طرفی هرچه این فاصله کمتر باشد، ورود و خروج از بازار آسان‌تر و دقیق‌تر خواهد بود.

تفاوت Ask و Bid

اگرچه قیمت Ask و Bid در کنار هم معنا پیدا می‌کنند، اما از نظر عملکردی تفاوت‌های مهمی با یکدیگر دارند. درواقع، این دو عدد نشان‌دهنده تضاد منافع بین خریدار و فروشنده در بازار هستند. خریدار همیشه به دنبال کمترین قیمت ممکن است و فروشنده تلاش می‌کند دارایی خود را با بالاترین قیمت بفروشد.

تفاوت‌های اصلی این دو مفهوم را می‌توان در موارد زیر خلاصه کرد:

• قیمت Bid را خریداران تعیین می‌کنند، در حالی‌که قیمت Ask مربوط به فروشندگان است.
• در یک بازار سالم و فعال، همیشه قیمت Ask یافروش کمی بیشتر از قیمت Bid  یا خرید است. دلیل این اتفاق هم منطقی است؛ اگر قیمت پیشنهادی خریدار و فروشنده با هم برابر شود، معامله فورا انجام شده و آن سفارش‌ها از دفتر سفارش حذف می‌شوند.
• وقتی شما به‌عنوان یک تریدر به قیمت Bid نگاه می‌کنید، در واقع دارید می‌بینید که اگر بخواهید همین لحظه ارز خود را بفروشید، بازار چقدر بابت آن پول می‌دهد. اما قیمت Ask به شما می‌گوید که برای تصاحب آن ارز در همین لحظه، چقدر باید هزینه کنید.

مهم‌ترین نکته برای کاربر مبتدی، این است که قیمت مشاهده‌شده روی صفحه، صرفا قیمت آخرین معامله است که ممکن است با قیمت ask و bid متفاوت باشد. مثلا اگر فورا دکمه خرید را بزنید، برای شما معامله با ask انجام می‌شود و اگر بلافاصله بخواهید بفروشید، با bid روبه‌رو شوید. این همان دلیلی است که باعث می‌شود بسیاری از معامله‌گران تازه‌کار در ابتدا احساس کنند در هنگام خرید، حجم دریافتی و هنگام فروش، مبلغ دریافتی کمتر است. در واقع، این اختلاف قیمت بخشی از ساختار واقعی بازار است و شناخت آن، از بروز سوبرداشت جلوگیری می‌کند.

رابطه بین اسپرد و قیمت ask و bid

اسپرد در واقع همان فاصله میان قیمت Ask و قیمت Bid است. اگر ask را کمترین قیمت فروش و bid را بالاترین قیمت خرید در نظر بگیریم، اسپرد همان فاصله‌ای است که بین این دو باقی می‌ماند. برای مثال، اگرقیمت ask را 1550 و قیمت bid را 1552.3  دلار در نظر بگیرید، اسپرد 2.3 دلار است.

هرچه این فاصله کمتر باشد، هزینه ورود به معامله کاهش می‌یابد و بازار روان‌تر عمل می‌کند. در بازارهایی که نقدینگی بالا است، سفارش‌های زیاد خریداران و فروشندگان باعث می‌شود قیمت‌های Ask و Bid به‌طور طبیعی به هم نزدیک شوند و اسپرد کاهش پیدا کند. اما در بازارهایی با نقدینگی کم، اختلاف این دو قیمت بیشتر می‌شود و معامله‌گر برای ورود یا خروج از معامله باید هزینه بیشتری بپردازد.

در واقع، اسپرد همان هزینه‌ای است که خیلی‌ها آن را به‌صورت مستقیم در کارمزد نمی‌بینند، اما در نتیجه معامله احساس می‌کنند. اگر شما یک دارایی را با ask بخرید و بلافاصله بخواهید آن را با bid بفروشید، احتمالا با اختلافی روبه‌رو می‌شوید که بخشی از سرمایه شما را مصرف کرده است. بنابراین اگر بخواهیم بین دو جفت‌ارز یا دو صرافی مقایسه‌ای انجام دهیم، یکی از مهم‌ترین معیارها همین فاصله ask و bid است.

تاثیر نقدینگی بر قیمت‌های Ask و Bid

نقدینگی یکی از مهم‌ترین عواملی است که به‌طور مستقیم روی قیمت‌های Ask و Bid اثر می‌گذارد. هرچه تعداد خریداران و فروشندگان فعال در یک بازار بیشتر باشد، سفارش‌های بیشتری در اوردر بوک قرار می‌گیرد و فاصله بین این دو قیمت کاهش پیدا می‌کند. نتیجه این است که معامله‌گران می‌توانند با هزینه کمتر و سرعت بیشتر وارد معامله شوند.

تاثیر نقدینگی را می‌توان در سه بخش اصلی توضیح داد:

• کاهش اسپرد: در بازارهای با نقدینگی بالا، بهترین پیشنهاد خرید (Bid) و بهترین پیشنهاد فروش (Ask) به یکدیگر نزدیک می‌شوند. این یعنی اسپرد کمتر، هزینه معامله پایین‌تر و اجرای سفارش‌ها با سرعت بیشتر.
• پایداری قیمت‌ها: وقتی نقدینگی بالا است، حتی سفارش‌های بزرگ هم باعث جهش ناگهانی قیمت نمی‌شوند. در نتیجه قیمت‌های Bid و Ask ثبات بیشتری پیدا می‌کنند و نوسانات غیرعادی کمتر دیده می‌شود.
• اجرای بهتر سفارش بازار (Market order): نقدینگی بالا باعث می‌شود مارکت اوردر با slippage یا همان لغزش قیمتی کمتر اجرا شود. یعنی قیمت نهایی خرید یا فروش شما به همان عددهای Ask و Bid نزدیک‌تر باقی بماند.

در مقابل، بازارهایی با نقدینگی کم معمولا اسپردهای بزرگ دارند، سفارش‌های بازار با قیمت بدتری اجرا می‌شوند و حرکت‌های شارپ و غیرمنتظره در قیمت Ask و Bid بیشتر دیده می‌شود.

اسلیپیج (Slippage) یعنی تفاوت بین قیمتی که انتظار دارید معامله در آن انجام شود و قیمتی که واقعا اجرا می‌شود. این اتفاق معمولا در زمان‌هایی رخ می‌دهد که بازار نوسان زیادی دارد یا نقدینگی کافی نیست. در نتیجه سفارش شما با قیمت بدتری نسبت به عددی که در لحظه مشاهده می‌کردید تکمیل می‌شود.

روش‌های کاهش اسپرد هنگام خرید و فروش

کاهش اسپرد در معاملات رمزارز مستقیما به معنای کاهش هزینه ورود و خروج از معامله است، و همین موضوع می‌تواند در بلندمدت تفاوت قابل توجهی در سودآوری، مخصوصا برای تریدرهای کوتاه‌مدت و اسکلپرها، ایجاد کند.

 اولین و مهم‌ترین راهکار، انتخاب بازارهایی با نقدینگی بالا است. جفت‌ارزهایی که حجم معاملات بیشتری دارند، معمولا فاصله بین قیمت Ask و Bid در آن‌ها کمتر است، زیرا سفارش‌های بیشتری در اوردر بوک ثبت شده و رقابت میان خریداران و فروشندگان بالاتر است.

عامل مهم دیگر، انتخاب صرافی مناسب است. در صرافی‌هایی که کاربران فعال و حجم معاملات بالاتری دارند، معمولا اسپرد معاملاتشان کمتر است. همچنین زمان معامله هم اهمیت دارد؛ در ساعاتی که فعالیت بازار بیشتر است و معامله‌گران بیشتری در حال خرید و فروش هستند، اسپرد کاهش پیدا می‌کند. برعکس، در ساعات کم‌حجم یا هنگام نوسانات شدید، فاصله Ask و Bid ممکن است افزایش یابد.

روش کاربردی دیگر استفاده از سفارش لیمیت (Limit Order) به‌جای سفارش بازار است. وقتی از مارکت اوردر استفاده می‌کنید، معامله شما فورا با بهترین قیمت موجود اجرا می‌شود که ممکن است شامل پرداخت کامل اسپرد و حتی اسلیپیج باشد. اما با ثبت سفارش لیمیت، می‌توانید قیمت موردنظر خود را تعیین کنید و در صورتی که بازار به آن سطح برسد، بدون پذیرش کامل اختلاف قیمتی، معامله انجام شود.

راهکار دیگر، استفاده از ابزارهای مدیریت اسلیپیج (anti-slippage protection) است که در برخی از صرافی‌ها وجود دارند. این ابزارها در صورتی‌که قیمت اجرای سفارش، بیش از حد از قیمت فعلی بازار فاصله پیدا کند، سفارش را لغو می‌کنند. هرچند این ابزارها اسپرد را کاهش نمی‌دهند، اما از اجرای غیرمنطقی معامله تا حد زیادی جلوگیری می‌کنند.

عوامل موثر بر تغییر bid و ask

قیمت‌های Bid و Ask در بازار رمزارزها ثابت نیستند و به‌صورت لحظه‌ای تغییر می‌کنند. این تغییرات نتیجه تعامل مداوم خریداران و فروشندگان در اوردر بوک است. هر زمان که سفارش‌های خرید یا فروش جدید وارد بازار شوند یا سفارش‌های قبلی اجرا یا حذف شوند، بهترین قیمت‌های پیشنهادی نیز تغییر می‌کند. در ادامه چند عامل تاثیر گذار را مشاهده می‌کنید.

• عرضه و تقاضا در بازار: اگر تعداد خریداران بیشتر شود، قیمت‌های Bid افزایش پیدا می‌کند و در نتیجه Ask نیز ممکن است بالاتر برود. برعکس، افزایش فروشندگان می‌تواند باعث کاهش قیمت‌ها شود.
• حجم معاملات و نقدینگی: در بازارهای با نقدینگی بالا، تغییرات Bid و Ask معمولا آرام‌تر و منظم‌تر است. اما در بازارهای کم‌عمق، حتی یک سفارش بزرگ می‌تواند این قیمت‌ها را به‌سرعت جابه‌جا کند.
• نوسانات بازار: در زمان انتشار اخبار مهم یا حرکت‌های شدید قیمتی، سفارش‌های زیادی وارد بازار می‌شود و قیمت‌های Bid و Ask سریع‌تر تغییر می‌کنند.
• فعالیت معامله‌گران بزرگ: ورود سفارش‌های بزرگ از سوی نهنگ‌ها یا موسسات می‌تواند باعث جابه‌جایی ناگهانی در بهترین قیمت‌های خرید و فروش شود.

کلام پایانی | ask و bid در کریپتو چیست؟

شناخت Ask و Bid برای هر معامله‌گر ضروری است. قیمت Bid نشان می‌دهد خریداران حاضرند با چه قیمتی خرید کنند و قیمت Ask بیانگر قیمتی است که فروشندگان برای فروش در نظر گرفته‌اند. فاصله میان این دو قیمت که اسپرد نام دارد، هزینه انجام معامله محسوب می‌شود و هرچه کمتر باشد، معامله با هزینه پایین‌تر و کیفیت اجرای بهتر انجام می‌شود.

تفاوت میان Ask و Bid بازتابی از وضعیت نقدشوندگی و میزان نوسان بازار است. بررسی تغییرات اسپرد به معامله‌گر کمک می‌کند تصمیم دقیق‌تری بگیرد. با درک این مفاهیم، معامله‌گر فقط به عدد قیمت توجه نمی‌کند، بلکه سازوکار بازار را بهتر می‌شناسد.