بانکهای مرکزی در سراسر جهان خرید و معامله مستقیم طلا را بهطور بیسابقهای افزایش دادهاند تا با قاچاق گستردهای مقابله کنند که سالانه میلیاردها دلار از درآمدهای ملی را از بین میبرد و ذخایر ارزی کشورها را تضعیف میکند.
بر اساس گزارشی از فایننشیال تایمز (Financial Times)، افزایش شدید قیمت طلا باعث شده بسیاری از کشورها با موجی از استخراج و صادرات غیرقانونی روبهرو شوند. این پدیده بیش از همه در کشورهایی دیده میشود که استخراج طلا در آنها خارج از نظامهای رسمی انجام میگیرد و دولتها نظارت محدودی بر این بخش دارند.
در ماداگاسکار، رئیس بانک مرکزی این کشور، آیو آندریاناریولو (Aivo Andrianarivelo)، اعلام کرده است که این کشور سالانه تا ۲۰ تن طلا تولید میکند که ارزش آن با قیمتهای فعلی حدود ۲,۸ میلیارد دلار برآورد میشود. با این حال تقریبا هیچیک از این مقدار در آمار رسمی تجارت خارجی ثبت نمیشود. به گفته او، شبکههای سازمانیافته قاچاق با استفاده از هواپیما و بالگرد طلا را بهصورت مخفیانه از کشور خارج میکنند. هدف دولت از خرید مستقیم طلا از معدنکاران خرد، کاهش وابستگی آنها به قاچاقچیان و بازگرداندن این فلز گرانبها به چرخه رسمی اقتصاد است.
افزایش قیمت طلا در سال ۲۰۲۵ نقش مهمی در تشدید این روند داشته است. طلا در این سال بیش از ۶۰ درصد رشد قیمت را تجربه کرد و از سطح ۴,۳۰۰ دلار برای هر اونس عبور کرد. در چنین شرایطی، استخراج غیرقانونی طلا با پیامدهایی مانند تخریب محیط زیست، آلودگی رودخانهها، استفاده از مواد سمی و حتی تامین مالی گروههای مسلح همراه شده است.
کشورهای دیگری مانند غنا، اکوادور و فیلیپین نیز برنامههای مشابهی را اجرا کردهاند. به گفته دیوید تیت (David Tait)، مدیرعامل شورای جهانی طلا (World Gold Council)، معدنکاران سنتی و کوچکمقیاس سالانه تا ۱,۰۰۰ تن طلا تولید میکنند و بخش بزرگی از آن وارد تجارت غیرقانونی میشود. او هشدار داده است که حتی اگر تنها ۵۰ درصد این مقدار به دست بازیگران غیرقانونی برسد، با حجم عظیمی از پول روبهرو هستیم.
در شرایطی که قیمت طلا همچنان در سطوح بالا باقی مانده، دولتها تلاش میکنند با ابزارهای جدید مانند اسکنرهای ایزوتوپی، مسیر حرکت طلا را شفافتر کنند. هدف اصلی این سیاستها، بازگرداندن منافع طلا به اقتصاد ملی و کاهش نقش شبکههای غیرقانونی در بازار جهانی این فلز است.
نظرات کاربران