آیا نهنگها میتواند روند صعودی بیت کوین را نجات دهد؟ گزارش گلسنود ۲۱ آبان

امیر مهراد
آیا نهنگها میتواند روند صعودی بیت کوین را نجات دهد؟ گزارش گلسنود ۲۱ آبان

بیت کوین به زیر میانگین قیمت خرید هولدرهای کوتاه‌مدت سقوط کرده و از بازار سهام جا مانده است. هم‌زمان، داده‌های مربوط به استیبل کوین‌ها، صندوق‌های ETF و رفتار خریداران آمریکایی همگی از خروج سرمایه حکایت دارند. اما در سوی دیگر میدان بخش بزرگی از اهرم‌های معاملاتی پاک‌سازی شده و دو گروه از کیف پول‌های بزرگ دوباره دست به خرید زده‌اند؛ موضوعی که باعث شده تغییر روند شکل‌گرفته در ماه آگوست همچنان بالای کف ماه ژوئن زنده بماند.

خریداران تازه وارد در ضرر

هفته گذشته محدوده ۷۳ تا ۷۶ هزار دلار را به‌عنوان ناحیه سرنوشت‌ساز زیر نظر داشتیم و حالا بیت کوین دقیقاً وارد همین کانال شده و حوالی ۷۴ هزار دلار معامله می‌شود. این قیمت پایین‌تر از میانگین قیمت خرید هولدرهای کوتاه‌مدت در سطح ۷۵,۶۰۰ دلار است. این شاخص میانگین قیمتی را نشان می‌دهد که سرمایه‌گذاران طی ۱۵۵ روز گذشته برای خرید بیت کوین پرداخته‌اند. در سقف قیمتی ماه سپتامبر، تقریباً تمام این خریداران در سود بودند، اما امروز تنها حدود ۳۵ درصد از آن‌ها در سود هستند و بقیه اگر امروز بفروشند، به‌طور میانگین با ضرری جزئی از بازار خارج می‌شوند.

بررسی داده‌های آنچین درباره قیمت خرید سرمایه‌گذاران نشان می‌دهد که حدود دو سوم از این کوین‌ها در قیمت‌هایی بالاتر از نرخ فعلی و در سه ناحیه پرتراکم بین ماه‌های آگوست تا اکتبر تا سقف ۸۳,۶۰۰ دلار خریداری شده‌اند. طبیعی است که بسیاری از این معامله‌گران به محض دیدن هرگونه موج صعودی، از آن برای خروج بدون ضرر و در نقطه سر به سر استفاده کنند که این موضوع خود به یک سد مقاومتی تبدیل می‌شود. در سمت پایین نمودار، تنها ناحیه حمایتی پرحجم بین ۶۲ تا ۶۶ هزار دلار قرار دارد که حوالی کف ماه آگوست شکل گرفته است.

با وجود تمام این فشارها، ساختار صعودی بزرگ‌تر بازار که از ماه آگوست پایه‌گذاری شد هنوز پابرجاست. سقف ماه سپتامبر نخستین سقف بالاتر پس از اوج تاریخی سال ۲۰۲۵ بود و قیمت همچنان فاصله مطمئنی با کف ماه ژوئن در ۵۸,۵۰۰ دلار دارد. اگر بیت کوین بتواند سطح میانگین واقعی بازار را در ۷۷,۵۰۰ دلار پس بگیرد، دوباره نیمی از کوین‌های خریداران کوتاه‌مدت به محدوده سود برمی‌گردند و فشار فروش آن‌ها کمتر می‌شود.

خریداران تازه وارد در ضرر

جا ماندن از بازار سهام

بخش عمده ریزش بیت کوین پیش از انتخابات میان‌دوره‌ای اتفاق افتاده بود. پس از آن، موج فروشی که از ۵ نوامبر آغاز شد، بازار سهام و بیت کوین را هم‌زمان هدف قرار داد. اما از ۹ نوامبر به بعد مسیر این دو بازار از هم جدا شد. شاخص‌های S&P 500 و نزدک ۱۰۰ توانستند خود را به بالای قیمت بسته شدن روز انتخابات برسانند، اما بیت کوین پس از انتشار آمار تورم مصرف‌کننده (CPI) در ۱۰ نوامبر دوباره با ریزش مواجه شد و هنوز حدود ۵ درصد پایین‌تر از آن سطح معامله می‌شود. برای اینکه بیت کوین دوباره با بازار سهام هم‌قدم شود، باید خود را به بالای قیمت بسته شدن روز انتخابات یعنی ۷۷,۸۰۰ دلار برساند.

جا ماندن از بازار سهام

بازار اوراق قرضه

فشارهای اقتصاد کلان نیز به این وضعیت دامن زده‌اند. بازده اوراق دو ساله خزانه‌داری آمریکا که نشان می‌دهد معامله‌گران انتظار دارند میانگین نرخ بهره فدرال رزرو طی دو سال آینده چقدر باشد، اکنون روی ۴.۷۵ درصد ایستاده است. این رقم ۷۵ واحد پایه بالاتر از نرخ فعلی ۴ درصدی فدرال رزرو است و یعنی بازار اوراق خود را برای افزایش‌های بیشتر نرخ بهره آماده می‌کند.

البته این شرایط فاصله زیادی با شوک بزرگ سال ۲۰۲۲ دارد. در ژوئن ۲۰۲۲ همین اختلاف به اوج ۲۴۴ واحد پایه رسیده بود، بنابراین فاصله فعلی تنها یک‌سوم آن دوره بحرانی است و حتی از اواخر اکتبر تاکنون کمی کمتر هم شده است. نرخ‌های بهره بالاتر همچنان مانعی جدی بر سر راه دارایی‌های پرریسک هستند، اما بازار اوراق انتظار ندارد کابوس سال ۲۰۲۲ دوباره تکرار شود.

بازار اوراق قرضه و سایه سنگین نرخ بهره

خروج استیبل کوین ها

استیبل کوین‌ها حکم پول نقد و سوخت آماده بازار کریپتو را دارند که معامله‌گران پیش از خرید در صرافی‌ها و کیف پول‌های خود نگه می‌دارند. طی ۳۰ روز گذشته، مجموع عرضه استیبل کوین‌ها ۱۴.۲ میلیارد دلار کاهش یافته که سریع‌ترین انقباض نقدینگی از ژوئن ۲۰۲۲ تاکنون به شمار می‌رود.

کم شدن عرضه استیبل کوین‌ها به این معنی است که سرمایه‌گذاران در حال نقد کردن دارایی‌های خود به دلار و خارج کردن پول از دنیای کریپتو هستند. این اتفاق عملاً سوخت لازم برای شکل‌گیری یک موج صعودی قدرتمند را از بازار می‌گیرد. همین فشار را در قیمت تتر هم می‌بینیم که کمی پایین‌تر از یک دلار معامله می‌شود. تا زمانی که نمودار تغییر ۳۰ روزه عرضه استیبل کوین‌ها دوباره مثبت نشود، نمی‌توان به ورود پول تازه امیدوار بود.

خروج استیبل کوین ها

صندوق های ETF و کوین بیس

صندوق‌های قابل معامله اسپات بیت کوین در آمریکا وارد فاز خروج سرمایه شده‌اند. طی ۲۰ روز معاملاتی گذشته، این صندوق‌ها ۱.۶ میلیارد دلار خروج خالص سرمایه ثبت کردند و در نهم نوامبر از مرز ۱.۵ میلیارد دلاری عبور کردند که معیار ما برای شناسایی یک دوره رسمی خروج سرمایه محسوب می‌شود.

اگرچه این آمار در نگاه اول نگران‌کننده است، اما در مقایسه با دوره‌های پیشین همچنان کم‌عمق به نظر می‌رسد و در موج‌های قبلی خروج سرمایه بسیار عمیق‌تر از این ارقام بود. تجربه دوره‌های گذشته نشان می‌دهد ورود دوباره پول به ETFها معمولاً پس از ثبت کف قیمتی بیت کوین رخ می‌دهد، بنابراین بازگشت جریان ورودی بیشتر نقش تاییدکننده کف را دارد تا پیش‌بینی آن.

صندوق های ETF و کوین بیس

شاخص پریمیوم کوین بیس نیز تصویر مشابهی از بازار آمریکا ترسیم می‌کند. این شاخص تفاوت قیمت بیت کوین در صرافی کوین بیس (پایگاه اصلی سرمایه‌گذاران آمریکایی) را با میانگین صرافی‌های جهانی می‌سنجد و اثر پایین‌تر بودن قیمت تتر از یک دلار نیز از محاسبات آن حذف شده است. میانگین ۳۰ روزه این شاخص در تمام طول ریزش از سقف سپتامبر منفی باقی مانده و تخفیف قیمتی آن اکنون به عمیق‌ترین سطح از ماه فوریه رسیده است. در موج‌های صعودی گذشته، خریداران آمریکایی حاضر بودند بیت کوین را با قیمت بالاتری نسبت به بازار جهانی بخرند، اما امروز چنین تمایلی دیده نمی‌شود و بازگشت این شاخص به محدوده مثبت برای چند هفته متوالی، شرط اصلی تایید تقاضای آمریکاست.

صندوق های ETF و کوین بیس ۲

نقشه لیکوییدیشن

نقشه حرارتی لیکوئیدیشن نشان می‌دهد که معامله‌گران اهرمی در بازار فیوچرز، روی چه قیمت‌هایی مجبور به بستن اجباری معاملات خود می‌شوند. خبر خوب برای خریداران این است که ریزش فرسایشی قیمت از سقف ماه سپتامبر، بخش بزرگی از موقعیت‌های خرید (لانگ) پرریسک را در مسیر نزولی از دور خارج کرده است. به زبان ساده، چون این معامله‌گران قبلاً لیکوئید شده‌اند، در نزدیکی قیمت فعلی دیگر سوخت چندانی برای یک ریزش شارپ و دومینویی باقی نمانده است. بزرگ‌ترین توده لیکوئیدیشن‌های شش‌ماهه بسیار پایین‌تر و در محدوده ۵۹,۵۰۰ تا ۶۲,۶۰۰ دلار قرار دارد که از کف ماه آگوست تا امروز دست‌نخورده مانده و فاصله بین آن تا قیمت فعلی تقریباً خالی از موقعیت‌های اهرمی سنگین است.

در همین حال، شاخص معاملات باز (Open Interest) با وجود ریزش ۱۵ درصدی قیمت، دوباره به سطح سقف سپتامبر برگشته است. هم‌زمانی کاهش قیمت با بالا رفتن این شاخص یعنی معامله‌گران در طول مسیر نزولی، حجم زیادی موقعیت فروش (شورت) جدید باز کرده‌اند. اگر بازار ناگهان به سمت بالا بچرخد، همین فروشندگان برای جلوگیری از ضرر بیشتر مجبور به خرید و بستن معاملات خود می‌شوند که بزرگ‌ترین نقطه لیکوئیدیشن آن‌ها حوالی ۸۷,۵۰۰ دلار کمین کرده است.

نقشه لیکوییدیشن

دیوار خرید

بررسی دفتر سفارش‌های اسپات (Order Book) در صرافی‌های بایننس و کوین بیس نیز تصویر مشابهی را نشان می‌دهد. از زمان ریزش سنگین ۵ نوامبر تاکنون، حجم سفارش‌های خریدی که در فاصله ۵ درصدی زیر قیمت فعلی ثبت شده‌اند، در تمام ساعات شبانه‌روز از سفارش‌های فروش سنگین‌تر بوده است. بیشترین تمرکز خریداران در محدوده ۶۸,۰۰۰ تا ۷۲,۵۰۰ دلار دیده می‌شود که عملاً یک دیوار حمایتی قوی زیر پای قیمت ساخته است.

در سمت مقابل، به محض اینکه قیمت از سد سفارش‌های فروش چسبیده به نرخ فعلی عبور کند، دفتر سفارش‌ها تا محدوده ۸۴,۰۰۰ دلار بسیار خلوت و سبک است. این یعنی از نظر نقدینگی صرافی‌ها، مانع جدی بر سر راه یک حرکت صعودی وجود ندارد، هرچند قیمت برای بالا رفتن همچنان باید از سد فروش خریداران کوتاه‌مدتی عبور کند که در ضرر هستند و منتظرند در نقطه سر به سر از بازار خارج شوند.

البته باید در نظر داشت که سفارش‌های ثبت‌شده در صرافی‌ها همیشه قطعی نیستند و معامله‌گران می‌توانند هر لحظه آن‌ها را لغو کنند. کما اینکه در اوج ریزش اخیر هم بخشی از همین خریدهای سنگین موقتاً از روی تابلو برداشته شدند و پس از آرام شدن بازار دوباره ثبت شدند.

دیوار خرید

ورود نهنگ ها

شاخص روند انباشت که رفتار کیف پول‌ها را متناسب با حجم دارایی‌شان رصد می‌کند و نشان می‌دهد کدام گروه‌ها در حال خرید (امتیاز نزدیک به ۱) و کدام گروه‌ها در حال فروش (امتیاز نزدیک به ۰) هستند، از تغییر فاز دو گروه مهم خبر می‌دهد. طی هفته گذشته، کیف پول‌های دارای ۱۰۰ تا ۱,۰۰۰ بیت کوین و همچنین نهنگ‌های دارای ۱,۰۰۰ تا ۱۰,۰۰۰ بیت کوین که بخش عمده ماه اکتبر را صرف فروش و توزیع کرده بودند، دوباره به سمت خرید برگشته‌اند و امتیاز بالای ۰.۵ ثبت کرده‌اند. با‌این‌حال نباید خیلی زود به این نشانه دل بست، زیرا همین دو گروه در اواخر سپتامبر هم موقتاً خرید را شروع کردند اما این روند ادامه پیدا نکرد.

در طرف دیگر بازار، تمام گروه‌های دیگر از ابرنهنگ‌های بالای ۱۰,۰۰۰ بیت کوین گرفته تا سرمایه‌گذاران خرد زیر ۱ بیت کوین همچنان در حال کاهش دارایی و فروش هستند. بنابراین آنچه فعلاً می‌بینیم، شکار کف قیمتی از سوی یک طیف محدود از بازیگران بزرگ است و تا زمانی که کیف پول‌های کوچک‌تر هم به این موج خرید نپیوندند، نمی‌توان از بازگشت فراگیر تقاضا به کل بازار صحبت کرد.

ورود نهنگ‌ها

جمع بندی و سناریوهای پیش روی بیت کوین

بیت کوین در شرایطی وارد فاز اصلاحی شده که خبری از ورود پول تازه به بازار نیست. خریداران اخیر در ضرر به سر می‌برند، قیمت از بازار سهام جا مانده و داده‌های استیبل کوین ها، صندوق‌های ETF و خریداران آمریکایی همگی از خروج نقدینگی حکایت دارند. در کوتاه‌مدت بهانه‌های زیادی برای خوش‌بینی دیده نمی‌شود، اما در مقابل، پاک‌سازی اهرم‌های اضافی در نزدیکی قیمت فعلی و شروع خرید توسط دو گروه از نهنگ‌ها اجازه نداده ورق کاملاً به نفع فروشندگان برگردد.

برای سرمایه‌گذارانی که تغییر روند ماه آگوست را آغاز یک حرکت صعودی بزرگ‌تر در تایم‌فریم‌های بالا می‌دانند، محدوده فعلی دقیقاً همان جایی است که قیمت باید دوباره تعادل خود را پیدا کند و به سمت میانگین بازگردد. پس گرفتن سطح ۷۵,۶۰۰ دلار که میانگین قیمت خرید هولدرهای کوتاه‌مدت است، نخستین تأییدیه معتبر برای این سناریوی صعودی خواهد بود.

در مقابل، اگر حمایت ۷۳,۰۰۰ دلار به عنوان کف محدوده هفته گذشته به‌طور پایدار از دست برود، باید منتظر یک دوره طولانی‌تر از نوسان قیمت و معاملات رنج باشیم. در نهایت، بسته شدن قیمت زیر کف ماه ژوئن در ۵۸,۵۰۰ دلار تمام ساختار صعودی شکل‌گرفته از آگوست را به کلی باطل خواهد کرد.