گزارش تحلیلی گلسنود از رفتار بی‌سابقه بیت کوین ۱۵ مرداد | آرامش قبل از طوفان؟

وقتی تمام بازارهای بزرگ مالی دنیا را کنار هم می‌گذاریم و رفتار آن‌ها را بررسی می‌کنیم، متوجه یک نکته قابل توجه می‌شویم. در روزهایی که شاخص‌های اصلی سهام در آمریکا رکوردهای تاریخی جدیدی می‌زنند و طلا هم‌پای آن‌ها رشد می‌کند، بازار بیت کوین کاملاً بی‌حرکت ایستاده است.

گزارش جدید گلسنود با یک عبارت جالب این وضعیت را توصیف می‌کند و می‌گوید بازار به گونه‌ای رفتار می‌کند که گویی هیچ محرک واقعی برای قیمت وجود ندارد، اما احساسات معامله‌گران با کوچک‌ترین خبری منفی می‌شود. در ادامه دلیل این بی‌تحرکی عجیب را با بررسی داده‌های آن‌چین باز می‌کنیم.

عقب ماندن بیت کوین از رالی بازارهای جهانی

برای اینکه متوجه مقدار جا ماندن بیت کوین بشویم، کافی است بازدهی آن را با سایر بازارها مقایسه کنیم. شاخص‌های مهم سهام مانند S&P 500 سقف‌های تاریخی جدیدی را فتح کرده‌اند. حتی بازار نفت هم با انتشار اخبار کاهش تنش‌های سیاسی، بلافاصله واکنش نشان داد و اثر ریسک جنگ را از روی قیمت برداشت.

اما بیت کوین که تنها بازار ۲۴ ساعته و بدون تعطیلی در این میان است، حتی نتوانست بازدهی هفته‌های قبل خود را حفظ کند. این دارایی دیجیتال در حال حاضر بیش از ۴ درصد از شاخص S&P 500 عقب افتاده است. سوال اصلی این است که چرا بازاری که همیشه به تغییرات اقتصادی سریع پاسخ می‌داد، حالا تا این حد بی‌حس شده است.

تصمیم فدرال رزرو و آرامش در بازار سهام

ریشه اصلی صعود بازارهای جهانی به تصمیم اخیر فدرال رزرو آمریکا بازمی‌گردد. در نشست ۲۹ جولای، فدرال رزرو نرخ بهره را تغییر نداد و آن را در سطح قبلی حفظ کرد. در ساعت‌های اول، معامله‌گران سهام با احتیاط رفتار کردند و قیمت‌ها کمی زیزش کرد. اما این نگرانی فقط یک روز طول کشید.

تنها چهار روز بعد، ترس به سرعت از بازار خارج شد و شاخص S&P 500 به عدد ۷,۷۳۷ رسید و رکورد قبلی خود را شکست. دلیل این اتفاق، بهتر شدن آمارها و داده‌های اقتصادی بود. شاخص پیش‌نگر اقتصادی رشد خوبی نشان داد و اعتماد مصرف‌کنندگان به بالاترین سطح چند ماه اخیر رسید.

سرمایه‌گذاران سهام متوجه شدند که فدرال رزرو قصد ندارد نرخ بهره را بالاتر ببرد و وضعیت اقتصاد هم خوب است، بنابراین با خیال راحت شروع به خرید کردند. اما هیچ‌کدام از این خبرهای خوب نتوانست یخ بازار بیت کوین را آب کند.

سرقت ۳۸ میلیون دلاری و واکنش غیرمنتظره سرمایه‌گذاران

در ساعات اولیه روز جمعه ۳۱ جولای، یک اتفاق غیرمنتظره در شبکه رخ داد. یک هکر با سوءاستفاده از یک باگ قدیمی ۵ ساله در الگوریتم ساخت کلید کیف‌پول‌های سخت‌افزاری کولدکارد (Coldcard)، موفق شد حدود ۵۹۴ بیت کوین را از ۵۰۰ کیف‌پول شخصی سرقت کند. ارزش این دارایی‌ها نزدیک به ۳۸ میلیون دلار بود.

اگرچه این سرقت خیلی سریع تمام شد، اما اثر آن روی شبکه تا چند روز ادامه داشت. سرمایه‌گذاران در سراسر دنیا برای امنیت بیشتر، شروع به جابه‌جایی دارایی‌های خود کردند. در نتیجه این اتفاق، حجم بیت کوین‌هایی که بیش از یک سال دست‌نخورده باقی مانده بودند به ۱۱۹ هزار واحد رسید. این رقم ۲۰۰ برابر بیشتر از مقدار بیت کوین‌های سرقت‌شده بود و نشان می‌داد که مردم به سرعت در حال انتقال دارایی‌ها به آدرس‌های امن جدید هستند.

نکته بسیار مهم و کاربردی اینجاست که از این حجم عظیم جابه‌جایی درون شبکه، تنها ۱۰ درصد از بیت کوین‌ها وارد صرافی‌ها شد. همچنین حجم بیت کوین‌های نگهداری‌شده در کیف‌پول‌های تازه تاسیس نزدیک به ۴۰ درصد رشد کرد. تمام این آمارها تایید می‌کنند که سرمایه‌گذاران قصد فروش دارایی‌های خود را نداشتند، بلکه فقط مشغول امن‌سازی کیف‌پول‌هایشان بودند.

شگفت‌انگیزتر این بود که بازار اسپات بیت کوین اصلاً به این سرقت بزرگ واکنش منفی نشان نداد و قیمتش ریزش نکرد. وقتی بازاری حتی در برابر سرقت دارایی از امن‌ترین کیف‌پول‌های سخت‌افزاری خود بی‌تفاوت می‌ماند، نشان می‌دهد که نه خریداران هیجانی در بازار حضور دارند و نه فروشندگان قصد تخلیه دارایی‌های خود را دارند.

خستگی معامله‌گران و کف‌سازی بدون فروش هیجانی

بررسی رفتار کلی سرمایه‌گذاران نشان می‌دهد که بازار در حال حاضر به یک نقطه خنثی و بدون نوسان رسیده است. در چرخه‌های قبلی، معمولاً کف‌های قیمتی زمانی ساخته می‌شدند که معامله‌گران از ترس ریزش بیشتر، دارایی‌های خود را با خسارت سنگین می‌فروختند و بازار را ترک می‌کردند.

اما داده‌های فعلی نشان می‌دهند که این بار کف‌سازی از طریق «خستگی و بی‌حوصلگی» در حال رخ دادن است. معامله‌گران به دلیل نبود اخبار محرک، دست از معامله کشیده‌اند و منتظر روشن شدن مسیر آینده هستند.

در بازار قراردادهای آپشن و مشتقات نیز وضع به همین شکل است. قیمت‌گذاری‌ها به گونه‌ای انجام شده که معامله‌گران نوسان خاصی را برای قیمت انتظار ندارند. با این حال، به دلیل کم بودن حجم معاملات، احساسات معامله‌گران بسیار شکننده شده و با هر خبر کوچک، دچار نوسانات می‌شوند. در نهایت، تا زمانی که سرمایه جدیدی وارد بازار اسپات نشود، بیت کوین احتمالاً در این فاز بی‌تحرکی و انتظار باقی خواهد ماند.

بخش جدید گزارش تحلیلی گلسنود به یکی از عجیب‌ترین رفتارها و فازهای قیمتی بیت کوین پرداخته است. در چرخه‌های قبلی، کف‌های قیمتی معمولاً با ریزش‌های شارپ، ریزش‌های ناگهانی و فروش‌های هیجانی ناشی از ترس شدید ساخته می‌شدند. اما این بار بازار به جای ریزش‌های سنگین، از طریق بی‌حوصلگی، نوسان‌های خسته‌کننده و خنثی ماندن قیمت به محدوده کف رسیده است. در ادامه داده‌های این گزارش را بررسی می‌کنیم تا ببینیم آیا بیت کوین به کف واقعی خود رسیده است یا خیر.

ساخت کف قیمتی از مسیر خستگی، نه فروش هیجانی

در چرخه‌های گذشته، زمانی که بیت کوین به کف قیمتی خود می‌رسید، میزان سودآوری کل شبکه به شدت افت می‌کرد و هم‌زمان نوسان قیمت به اوج می‌رسید. این اتفاق نشان می‌داد معامله‌گران از ترس زیان بیشتر، تمام دارایی‌های خود را با خسارت تسویه می‌کنند و بازار را ترک می‌کنند.

اما در شرایط فعلی، کاهش سودآوری شبکه حاصل چند ماه نوسان خنثی و حرکت فرسایشی بوده است. این بار نوسان قیمت به جای اینکه در سقف باشد، روی کف قرار گرفته است. نتیجه نهایی یکی است و بازار به همان محدوده کف‌های قبلی رسیده، اما مسیری که برای رسیدن به این نقطه طی شده، در تاریخ بیت کوین هیچ نمونه و سابقه‌ای نداشته است.

بیت کوین در آستانه ورود به کف نهایی

شاخصی به نام «ثابت خستگی فروشندگان» وجود دارد که حاصل‌ضرب میزان سودآوری کل شبکه در نوسانات تحقق‌یافته قیمت است. بررسی میانگین ۳۰ روزه این شاخص نشان می‌دهد که این عدد به پایین‌ترین سطح خود در چرخه فعلی رسیده است.

این شاخص دقیقاً در همان ناحیه‌ای قرار گرفته که تمام کف‌های قیمتی قبلی بیت کوین در آن ساخته شده‌اند. با این حال، ارزش فعلی شاخص همچنان حدود یک‌سوم بالاتر از کف‌های مطلق در بازارهای نزولی گذشته است. به زبان ساده، بیت کوین درست در پشت در ورودی محدوده کف ایستاده، اما هنوز وارد اتاق اصلی نشده است. اگر چرخه‌های گذشته را الگوی خود قرار دهیم، به نظر می‌رسد مرحله نهایی تخلیه کامل فروشندگان هنوز اتفاق نیفتاده است.

خروج سرمایه از صندوق‌های ETF

در سمت تقاضا نیز داده‌ها وضعیت مشابهی را نشان می‌دهند. ابزارهایی که در روند صعودی قبلی قیمت را بالا می‌کشیدند، یعنی صندوق‌های ETF و شرکت‌های بزرگ، در سه ماه گذشته بخشی از دارایی‌های خود را پس داده‌اند.

برای نمونه، ماه ژوئن با خروج بیش از ۶۵.۸ هزار بیت کوین از این صندوق‌ها، بدترین ماه تاریخ آن‌ها بود. این در حالی است که در اوایل سال با ورود بیش از ۲۱۸ هزار بیت کوین، بهترین دوران خود را تجربه می‌کردند. اگرچه خریدهای شرکتی همچنان ادامه دارد، اما حجم آن‌ها به اندازه‌ای نیست که خروج سرمایه از صندوق‌های ETF را جبران کند. این آمارها ثابت می‌کنند که تا زمان بازگشت خریداران بزرگ، کف قیمتی فعلی باید بدون حمایت آن ساختار سنگین قبلی شکل بگیرد.

تغییر حالت بازار از ریسکی به دفاعی

شاخص ترکیبی گلسنود که وضعیت کلی بازار را ارزیابی می‌کند، پس از سه هفته قرار داشتن در حالت «ریسک‌گریز»، حالا یک پله بالا آمده و وارد حالت «دفاعی» شده است. حالت دفاعی به معنی بازاری است که روند نزولی و تضعیف آن متوقف شده، اما هنوز قدرتی برای صعود و رشد سریع ندارد.

تقریباً نصف موارد چک‌لیست ساخت کف قیمتی تیک خورده‌اند و نصف دیگر همگی منتظر یک اتفاق یا محرک بیرونی هستند تا قیمت را از این فاز خنثی خارج کند.

بازار مشتقات بیت کوین

بررسی بازار قراردادهای آپشن و نوسانات پیش‌بینی‌شده برای قیمت، نشان‌دهنده یک اتفاق بسیار نادر است. میزان نوسان پیش‌بینی‌شده برای رشد قیمت به پایین‌ترین سطح تاریخ خود یعنی حدود ۲۳ درصد رسیده است. در همین حال، نوسان پیش‌بینی‌شده برای ریزش قیمت نیز تغییر خاصی نکرده و تقاضایی برای آن وجود ندارد.

معنی این عدم تقارن این است که معامله‌گران نه حاضرند برای خرید و صعود قیمت هزینه‌ای بپردازند و نه برای فروش و افت قیمت پولی خرج می‌کنند. در واقع هیجان معامله‌گری برای تعیین جهت بعدی قیمت کاملاً از بین رفته است.

احساسات ناپایدار معامله‌گران در نوسانات کوچک

با وجود این سکوت و بی‌تحرکی، احساسات کوتاه‌مدت معامله‌گران بسیار شکننده و نوسانی است. شاخص‌های سنجش موقعیت‌های کوتاه‌مدت نشان می‌دهند که با یک نوسان کوچک چند درصدی در قیمت، احساسات بازار به سرعت بین ترس و امید جابه‌جا می‌شود.

این تغییرات سریع احساسات بیشتر در بازار آپشن دیده می‌شود، چرا که فاندینگ ریت در بازار فیوچرز دائمی روی اعداد نرمال و همیشگی خود قرار دارد. این یعنی اهرم‌های معاملاتی عامل نوسان ذهن معامله‌گران نیستند، بلکه خود احساسات شکننده آن‌هاست که با هر تغییر کوچک قیمت، دچار هیجان می‌شود.

تاریخ درباره این فشرده‌سازی نوسان چه می‌گوید؟

بررسی رفتارهای گذشته بیت کوین نشان می‌دهد که هرگاه نوسان واقعی یک‌ماهه قیمت تا این حد فشرده و کم شده است، خروج از این فشرده‌سازی در اکثر مواقع به سمت بالا رخ داده است. این آمار تاریخی امیدوارکننده‌ترین داده موجود در این گزارش است.

اما یک نکته مهم را نباید فراموش کرد. تمام فشرده‌سازی‌های قبلی در شرایطی به سمت بالا شکستند که تقاضای خریداران در پس‌زمینه بازار فعال بود. این بار اما این فشرده‌سازی در شرایطی شکل گرفته که خروج سرمایه از صندوق‌های ETF ادامه دارد و مراحل نهایی خستگی فروشندگان نیز هنوز به طور کامل طی نشده است.

نتیجه‌گیری و جمع‌بندی نهایی گزارش گلسنود

اگر بخواهیم وضعیت فعلی بازار بیت کوین را تنها در یک جمله خلاصه کنیم، باید بگوییم: با بازاری فشرده و خالی از سرمایه‌گذاران جدید روبرو هستیم که از موج ریسک‌پذیری در بازارهای جهانی جا مانده است؛ بازاری که نشانه‌های ساخت کف قیمتی در آن در حال شکل‌گیری است اما هنوز به مرحله تکامل نرسیده است.

فشرده شدن شدید نوسانات قیمت در شرایط فعلی، یک موضوع را به طور قطعی تضمین می‌کند: حرکت بعدی و نهایی قیمت نسبت به موقعیت‌هایی که معامله‌گران در حال حاضر گرفته‌اند، بسیار بزرگ و شدید خواهد بود.

از سوی دیگر، شکنندگی احساسات معامله‌گران در بازار آپشن و حساسیت بالای آن‌ها به نوسانات کوچک نشان می‌دهد که وقتی این حرکت بزرگ آغاز شود، اکثر معامله‌گران طبق معمول دیر متوجه روند شده و در قیمت‌های بالاتر به دنبال بازار خواهند دوید.

دو سناریوی اصلی برای تعیین تکلیف قیمت

برای اینکه متوجه شویم مسیر آینده بازار به کدام سمت باز می‌شود، باید به دو نشانه‌ حیاتی و کلیدی دقت کنیم:

۱. سناریوی صعودی: بازگشت مداوم و پایدار خروج سرمایه به ورودی مثبت در صندوق‌های ETF، یا خروج رو به بالای قیمت از این فشرده‌سازی همراه با افزایش نوسان، تاییدکننده شروع روند بهبود و صعود خواهد بود.

۲. سناریوی تکمیل کف کلاسیک: ورود کامل شاخص «ثابت خستگی فروشندگان» به آن محدوده پایینی که تمام بازارهای نزولی قبلی تجربه کرده‌اند، نشان‌دهنده کامل شدن الگوی سنتی کف‌سازی خواهد بود.

در نهایت باید به یاد داشته باشیم بازاری که به گونه‌ای قیمت‌گذاری شده که انگار هیچ تحرکی در پیش ندارد، اما با کوچک‌ترین اخباری دچار هیجان می‌شود، هرگز در یک وضعیت پایدار باقی نمی‌ماند و این سکوت به زودی با یک حرکت بزرگ شکسته خواهد شد.