نقد و بررسی پراپ‌فرم پراپ فارکس
پراپ‌فرم پراپ فارکس با نام انگلیسی PropFx از سال ۱۴۰۲ خورشیدی کار خود را در بازار تأمین سرمایه برای معامله‌گران ایرانی آغاز کرد. دامنه اینترنتی این پلتفرم با نشانی propfx.co در ماه‌های پایانی سال ۲۰۲۲ میلادی ثبت شد و اعتبار آن تا اواخر سال ۲۰۲۴ ادامه داشت. مدیران این پلتفرم در معرفی اولیه خود ادعا می‌کردند با هدف کشف استعدادهای معاملاتی و ایجاد همکاری بلندمدت، حساب‌های سرمایه‌گذاری متعددی روی پلتفرم‌های MetaTrader 4 و MetaTrader 5 در اختیار تریدرها قرار می‌دهند.
بررسی زیرساخت‌های معاملاتی شرکت نشان داد که سیستم اجرایی کاملاً بر پایه مدل دفتری بوک بی یا همان B-Book و حساب‌های آزمایشی دمو اداره می‌شد. در این ساختار، هیچ پوزیشنی به عمق بازار جهانی یا تأمین‌کنندگان نقدینگی بین‌المللی ارسال نمی‌شد و کلیه تراکنش‌ها فقط روی سرورهای شبیه‌سازی‌شده ثبت می‌گردید. بنابراین تنها جریان ورود پول به شرکت، مبالغی بود که کاربران برای خرید آزمون‌ها پرداخت می‌کردند و سود تریدرهای حرفه‌ای نیز باید از همین مبالغ تأمین می‌شد. شرکت با ارائه اهرم معاملاتی ۱ به ۲۰۰، وعده تقسیم سود تا سقف ۹۰ درصد و تعهد بازپرداخت ۱۲۰ درصدی هزینه ورودی، صدها معامله‌گر را جذب کرد؛ اما تکیه بر این مدل شکننده، خیلی زود شرکت را درگیر بحران نقدینگی ساخت.
تاریخچه، ادعای دفتر مالزی و دلایل مستند توقف فعالیت
خاموشی ناگهانی وب‌سایت در اواخر سال ۱۴۰۳ خورشیدی رخ داد و پلتفرم بدون انتشار بیانیه یا ارسال ایمیل به کاربران از دسترس خارج شد. بررسی دقیق رویدادهای پشت‌پرده نشان می‌دهد چند عامل به این سقوط انجامید:
- ناترازی چرخه نقدینگی حاصل از ارزان‌فروشی و سودهای ۹۰ درصدی: پراپ فارکس چالش‌های ارزیابی را با قیمت‌های بسیار پایینی مانند ۳۳ دلار برای حساب ۲۵۰۰ دلاری و ۷۹ دلار برای حساب ۱۰ هزار دلاری عرضه می‌کرد. از سوی دیگر، وعده تقسیم سود ۹۰ درصدی و بازپرداخت ۱۲۰ درصدی هزینه ورودی، تعهدات مالی سنگینی بر دوش صندوق شرکت گذاشت. وقتی شمار تریدرهای سودآور افزایش یافت و ورود کاربران جدید کند شد، صندوق نقدینگی شرکت خالی شد و پلتفرم توان پرداخت سودها را از دست داد.
- ضربه فنی شرکت MetaQuotes به سرورهای واسطه: پراپ فارکس سرور مستقل نداشت و معاملات را روی سرورهای دموی کارگزاری‌های Alpari، کارگزاری RoboForex، کارگزاری IC Markets و ForexTime ارائه می‌کرد. با شروع اقدامات انضباطی شرکت سازنده متاتریدر یعنی MetaQuotes علیه پلتفرم‌های ارزیابی فاقد لایسنس، سرورهای واسطه این مجموعه مدام قطع شدند، قیمت‌ها پرش پیدا کردند و اسپردها به شکلی غیرعادی باز شدند؛ مشکلی که ضررهای سنگینی به حساب‌های کاربران زد.
- آدرس صوری در مالزی و نبود شخصیت حقوقی: شرکت در سایت خود نشانی دفتری در Holiday Plaza واقع در خیابان داتو سلیمان در شهر جوهور بهرو مالزی درج کرده بود. استعلام‌ها نشان داد که این نشانی صرفاً یک نام تجاری صوری است و هیچ شرکتی با این نام در مراجع ثبت مالزی یا نهادهای مالی آن لایسنس نگرفته است. علاوه بر این، ارزیابی وب‌سایت‌های اعتبارسنجی بین‌المللی هشدارهای جدی به همراه داشت؛ از جمله سایت ScamAdviser امتیاز اعتماد دامنه این پلتفرم را ۳۴ از ۱۰۰ تعیین کرده بود و امتیاز کاربران در سایت Trustpilot نیز روی عدد ضعیف ۳٫۲ قرار داشت.
- خاموشی هم‌زمان با اتمام مهلت دامنه: گردانندگان پلتفرم با نزدیک شدن به موعد پایان اعتبار دامنه و ناتوانی در حل مشکلات مالی، وب‌سایت را خاموش کردند و تمام کانال‌های ارتباطی را رها ساختند.
کالبدشکافی چالش‌ها، بونوس شانس مجدد و قوانین بازدارنده
پراپ فارکس آزمون‌های خود را در قالب چالش‌های تک‌مرحله‌ای و دومرحله‌ای عرضه می‌کرد و برای فریب معامله‌گران بندهایی ظاهراً جذاب طراحی کرده بود:
- چالش‌های کلاسیک دومرحله‌ای: شامل اندازه‌های ۲۵۰۰ دلار تا ۲۰۰ هزار دلار با قیمت‌های ۳۳ تا ۷۹۸ دلار بود. در حساب ۲۵۰۰ دلاری تارگت فاز اول ۱۲ درصد و فاز دوم ۸ درصد بود، در حالی که در حساب‌های دیگر تارگت فاز اول ۸ درصد و فاز دوم ۴ درصد تعیین شده بود. افت مجاز روزانه ۵ درصد و افت کل ۱۲ درصد بر پایه بالانس محاسبه می‌شد و کاربر باید در هر فاز حداقل ۵ روز معامله ثبت می‌کرد.
- چالش‌های تک‌مرحله‌ای با تله دراداون دو درصدی: این آزمون‌ها با دو مدل تقسیم سود ۵۰ درصدی و ۸۰ درصدی عرضه می‌شدند و تارگت سود در هر دو مدل ۸ درصد در مهلت ۳۰ روز بود. تله بزرگ این طرح‌ها، تعیین حد ضرر روزانه بسیار شکننده ۲ درصدی در کنار افت کل ۵ درصدی بود. هزینه‌ها در مدل ۵۰ درصدی از ۱۰۹ تا ۹۹۹ دلار، و در مدل ۸۰ درصدی از ۱۵۹ تا ۱۲۲۰ دلار دریافت می‌شد. سقف افت روزانه ۲ درصدی عملاً هیچ فضایی برای نوسانات طبیعی بازار یا واید شدن اسپرد باقی نمی‌گذاشت و بخش بزرگی از کاربران در همان روزهای اول حساب خود را از دست می‌دادند.
- تبلیغ بونوس شانس مجدد برای جذب مبالغ سنگین: شرکت برای تشویق تریدرها به پرداخت پول‌های گزاف، اعلام کرده بود پلن‌های ۱۰۰ و ۲۰۰ هزار دلاری در چالش‌های دومرحله‌ای و پلن‌های ۳۰۰ هزار دلاری در چالش‌های تک‌مرحله‌ای، بونوس شانس مجدد دارند؛ به این معنا که اگر تریدر مردود می‌شد، اجازه داشت یک بار دیگر رایگان آزمون دهد. این طرح صرفاً حربه‌ای برای ورود نقدینگی درشت به حساب مؤسسان بود.
- بندهای انضباطی مبهم مانند کاهش حجم و ترید قمارگونه: پلتفرم در بخش قوانین ماده‌ای ثبت کرده بود که طبق آن کاهش حجم در معاملات خلاف مقررات شمرده می‌شد. شرکت با استفاده از همین عبارت مبهم و اتهام معامله قمارگونه، دست ناظران خود را باز می‌گذاشت تا سود معامله‌گرانی را که با تغییر حجم مدیریت ریسک می‌کردند مصادره کند.
بررسی نظرات معامله‌گران، محتوای کانال‌های تلگرام و اسناد تسویه سود
پایش محتوای کانال رسمی تلگرام، گروه‌های تخصصی تریدرها و کانال‌های پرداخت این پلتفرم، حقایق مهمی از روزهای پایانی این مجموعه را روشن می‌کند:
- کانال پرداخت و رسیدهای مشکوک تتر: این پلتفرم کانالی اختصاصی در تلگرام با عنوان پرداخت‌های پراپ فارکس راه‌اندازی کرده بود و در آن شناسه‌های تراکنش بلاکچینی منتشر می‌کرد تا ثابت کند تسویه سودها هر دو هفته یک‌بار در بازه‌های ۱۴ تا ۱۶ و ۲۸ تا ۳۰ هر ماه انجام می‌شود. اما بررسی دقیق هش‌های تراکنش روی شبکه ترون یا همان TRC20 توسط تریدرهای پیگیر نشان داد که برخی از این تراکنش‌ها مبالغی بسیار خرد یا مربوط به جابه‌جایی‌های متفرقه بودند و از چند ماه قبل از تعطیلی سایت، به‌روزرسانی این کانال کاملاً متوقف شد.
- عملکرد ضعیف ربات پشتیبانی تلگرام: در تبلیغات پلتفرم ادعا می‌شد که ربات پشتیبانی از ساعت ۸ صبح تا ۲ بامداد پاسخ‌گوی کاربران است. اما گزارش‌های متعدد در گروه‌های بورسی نشان داد که در ماه‌های آخر، پیام‌ها روزها و هفته‌ها بی‌پاسخ می‌ماندند و پشتیبانی به جای بررسی مشکلات، تیکت‌ها را بدون جواب می‌بست.
- ابطال سیستماتیک سودها هنگام رسیدن به مرحله برداشت: معامله‌گرانی که موفق شده بودند فازهای چالش را پشت سر بگذارند، گزارش دادند که به محض ثبت تیکت تسویه، تیم مالی با بهانه‌هایی مثل نقض قاعده کاهش حجم یا ترید بر اساس اختلال سرور، حساب را ریست یا به طور کامل مسدود کرد.
- قطعی و فریز شدن پلتفرم معاملاتی در لحظات پرنوسان: کاربران بارها تصاویری از کندی شدید سرورهای متاتریدر ۴ و متاتریدر ۵ در زمان انتشار اخبار مهم به اشتراک گذاشتند که نشان می‌داد دستور حد ضرر عمل نکرده و پوزیشن در ارقامی بسیار منفی‌تر بسته شده است؛ مشکلی که شرکت هیچ مسئولیتی در قبال آن نپذیرفت.
- سوختن دارایی‌ها به دلیل پرداخت‌های یک‌طرفه رمزارزی: به دلیل اینکه تمام واریزی‌ها با تتر انجام می‌شد و هیچ درگاه بانکی با نظارت قانونی وجود نداشت، کاربران داخل کشور پس از بسته شدن وب‌سایت و خاموشی کانال تلگرام، هیچ راهکاری برای شکایت، ردیابی حساب بانکی یا بازگرداندن اصل هزینه‌های پرداختی خود نیافتند.
ارزیابی نهایی کارنامه پراپ فارکس PropFx
تجربه پراپ فارکس PropFx بار دیگر ثابت کرد که واگذاری حساب‌های چندصدهزار دلاری با مبالغ ثبت‌نام بسیار نازل، وعده تقسیم سود ۹۰ درصدی و درج نشانی‌های ثبت‌نشده در کشورهای خارجی، سرابی برای جذب سرمایه است. این مجموعه با تکیه بر مدل ناپایدار بوک بی، سرورهای آسیب‌پذیر کارگزاری‌های واسطه و قوانین به شدت سخت‌گیرانه مانند دراداون روزانه ۲ درصدی، کوشید تا از پرداخت سود طفره برود و در نهایت با کسری منابع مالی و خاموشی کامل درگاه‌ها از صحنه ناپدید شد. این رویدادها نشان می‌دهد که فعالان بازارهای مالی باید پیش از اعتماد به هر مجموعه‌ای، استقلال سرورهای معاملاتی، اصالت اسناد حقوقی و سابقه واقعی پرداخت‌ها در شبکه‌های مالی را بررسی کنند تا در دام وعده‌های غیرعملی نیفتند.
نظر خود را درباره پراپ فارکس بنویسید